Mustafa Suphi’yi Katledilişinin 97. Yılında Anıyoruz!

Mustafa Suphi’yi Katledilişinin 97. Yılında Anıyoruz!
1883 Giresun doğumlu Mustafa Suphi, 1914 yılınında tekne ile Rusya’ya geçmesi ile devrimci düşüncelerle tanışacaktır. O yıllarda siyasi mülteci olan Mustafa Suphi, Birinci Dünya Savaşı’nın başlaması ile birlikte sürgüne gönderilir. Bu evrede Türk kökenli çeşitli devrimcilerle ve Bolşevikler’le tanışır.

Doğu cephesinde esir düşerek Rusya içlerine sürgüne gönderilen Anadolulu askerler arasında çalışma yürütür.

Mustafa Suphi yüz yılın ilk sosyalist devrimi olan Ekim Devrimi’nden sonra Moskova’ya gider. Bu evrede esas olarak Kırım ve Odessa’daki, Rusya kökenli ya da savaş esiri Türkler arasında çalışma yürütür. Kızılordu içinde örgütlenen Türk savaş esirlerinden bir birlik ile Rus İç Savaşına katılır.

10 Eylül 1920’de 15 bölgeden gelen 75 delege ile Türkiye Komünist Partisi kurulur. Türkiye Komünist Partisi kurucuları başkan Mustafa Suphi, genel sekreter Ethem Nejat ve İsmail Hakkı’dır.

Mustafa Suphi aynı dönemde hem Komintern’in ikinci kongresinde iki Türk delegeden biri olmuş, hem de Birinci Doğu Halkları Kurultayı’nın başkanlık divanında yer almıştır.

Lenin’in liderliğindeki Sovyet hükümeti tarafından güvenilen ve Anadolu’daki komünist hareketin gelecekteki lideri olarak görülen Mustafa Suphi, aynı ilgiyi Anadolu’da kurtuluş savaşının liderliği için mücadele eden güçler arasında bulmaz. Aksine başından itibaren şüphe ve güvensizlikle kendilerine yaklaşılır.

Türkiye’nin emperyalist güçler tarafından işgaline karşı Anadolu’da savaşmak üzere Sovyetler Birliği’nde bulunan Türk askerlerden bir Bolşevik Tabur oluşturulur ve Anadolu’daki Kuvayı Milliye hareketi komutanlığının emrine verilir. Ancak bu birliğin beraber savaşması mümkün olmayacak ve askerler değişik birliklere dağıtılacaktır.

1921 yılının Ocak ayında meclisin çağrılısı olarak Ankara’ya doğru yola çıkan Suphi ve arkadaşlarının Türkiye’de siyasi kargaşa çıkartmak istiyor bahanesi ile yolcululukları başından itibaren gölgelenir. Hakim sınıflar ve Doğu Cephesi Komutanlığı kendilerine yönelik koruma vermeyerek, Kars ve Erzurum’da linç girişimlerine uğramalarına ilgisiz kalır ve ülkeyi terketmeleri için adeta seferberlik başlatılır.

Örgütlü Komünist Hareketin Önderi Mustafa Suphi Ölümsüzdür!

1921 yılının 28 Ocağı’nı 29’a bağlayan gecesi Türkiye işçi sınıfının nitelikli önder kadrolarının da içinde yer aldığı 14 yoldaşı ile birlikte Trabzon’dan Sovyetler’e geri gönderilmek için bindirildikleri teknede Kayıkçılar Kahyası Yahya Kahya tarafından acımasızca öldürüldüler.

Karadeniz sularına gömülen komünist önderler ve Mustafa Suphi’nin gizemli katliami üzerine çok sayıda şey yazılıp çizilmiştir. Süreçte Enver Paşa’nın parmağı olduğuna dair yoğun iddialar bulunmaktadır. Ayrıca Kazım Karabekir ve kendisine bağlı grubun süreçte etkisi olduğu en azından komünistlere karşı dönemin hakim sınıfları arasında bir konsensus oluştuğu düşünülebilir.

Ulusal kurtuluş savaşımızın bu en önemli dönemlerinde bilimsel sosyalistlere yönelik izlenen dar ufuklu ve burjuva sindirme politikası sonradan sistematik hale gelecektir.

Dr. Şefik Hüsnü ile birlikte partimizin ve Türkiye’nin örgütlü komünist geleneğinin öncüsü olan Mustafa Suphi’yi mücadelemizde yaşatmaya devam edeceğiz!

Etiketler: # # #